Zaosie - starannie odbudowany drewniany dworek 
szlachecki nad brzegiem ruczaju - jak w opisie wieszcza, który
najprawdopodobniej tu przyszedł na świat, tu wyrastał i tu 
pisał swe pierwsze wiersze.

 

 

Ponad miastem wznoszą się pozostałości zamku z XIV-XVI w. Poniżej ruin zamkowych 
znajduje się kościół farny z XV w., przebudowany w XVIII w., z cudownym obrazem Matki 
Boskiej Nowogródzkiej.  W tej świątyni w 1422r. Władysław Jagiełło poślubił Zofię 
Holszańską. Tutaj również został ochrzczony Adam Mickiewicz. 

 

 

 

Nowogródek - miasto w dorzeczu Niemna, 
wzmiankowane po raz pierwszy w XI w. Było wówczas 
stolicą jednego z księstw ruskich. W XIII w. 
Nowogródek został zajęty przez Litwinów. Tu 
koronował się władca Litwy - Mendog. W okresie 
zależności od Rzeczypospolitej Nowogródek był stolicą 
księstwa i województwa. W 1795 r. (po III rozbiorze 
Polski) miasto zajęli Rosjanie. Po I wojnie światowej 
miasto wróciło w granice Polski. W 1939 r. Nowogródek
 został wcielony do ZSRR.

Świteź - jezioro na Białorusi w 
pobliżu Nowogródka, 
powierzchnia - 1,5km kw., 
maksymalna głębokość - 15m. 
Według legendy ludowej miała 
w nim mieszkać rusałka, której 
imię stało się inspiracją do 
napisania przez Adama 
Mickiewicza ballady 
"Świtezianka". Do innego 
ludowego podania nawiązuje 
też ballada wieszcza "Świteź".

W odbudowanym dworku Mickiewiczów, w którym poeta spędził dzieciństwo, mieści się 
muzeum, a u stóp góry zamkowej kopiec i pomnik wieszcza.

Ktokolwiek będziesz w 
nowogródzkiej stronie,
Do Płużyn ciemnego boru
Wjechawszy,  pomnij 
zatrzymać twe konie
Byś się przypatrzył jezioru.

Świteź tam jasne 
rozprzestrzenia łona,
W wielkiego kształcie obwodu,
Gęstą po bokach puszczą 
oczerniona,
A gładka jak szyba lodu.

     A. Mickiewicz